Türkiye'nin akarsuları
Türkiye'nin akarsuları KPSS'de üç eksende sorulur: hangi denize döküldüğü, üzerinde hangi barajın bulunduğu ve rejiminin düzenli olup olmadığı. Aşağıdaki listede her akarsuyun kaynağı, ağzı ve öne çıkan özelliği yazılı. Haritada oynayarak çalışmak istersen akarsular gerçek yataklarıyla çizili; istenenin üzerine tıklıyorsun.
Haritadaki akarsulardan istenenin üzerine tıkla. Çizgiler ince görünse de tıklama alanı geniştir.
Haritayı parmağınla yana kaydırabilirsin.
22 soruluk tur · ilk denemede 100 puan
Coğrafya oyunu sıralaması
- 🥇fyz_265 doğru530
- 🥈ahmetefe394 doğru430
- 🥉bigbey672 doğru200
- 4.sinem_10 doğru0
Puanlama
İlk denemede bildiğin her öge 100 puan, sonradan bildiğin 40 puan. Soru başına 12 saniyenin altında kaldığın her saniye +3 puan. Her kategoride en yüksek puanın tarayıcında saklanır.
Bu oyunda çıkan 22 akarsu
Oyundan önce göz atmak ya da sonrasında tekrar etmek için tam liste.
- KızılırmakakarsuSivas → Samsun
- Kaynağını Sivas'ta Kızıldağ'dan alır, Samsun'da Bafra Deltası'nı oluşturarak Karadeniz'e dökülür. Baştan sona Türkiye sınırları içinde kalan en uzun akarsuyumuzdur. Üzerinde Hirfanlı ve Altınkaya barajları vardır.
- SakaryaakarsuAfyonkarahisar → Sakarya
- Afyonkarahisar'dan doğar, geniş bir yay çizerek Karadeniz'e ulaşır. Porsuk ve Ankara çayları başlıca kollarıdır. Üzerinde Sarıyar ve Gökçekaya barajları kuruludur.
- Simav (Susurluk)akarsuKütahya → Balıkesir
- Simav Çayı adıyla doğar, Susurluk Çayı adını alarak Marmara Denizi'ne dökülür. Uluabat ve Manyas göllerinin su bağlantısını sağlar.
- Büyük MenderesakarsuAfyonkarahisar → Aydın
- Menderes (kıvrım) sözcüğü bu ırmağın adından gelir — aşırı kıvrımlı akışıyla ders kitaplarına girmiştir. Aydın Ovası'nı sulayarak Ege'ye dökülür, ağzındaki alüvyonlar Bafa Gölü'nü oluşturmuştur.
- KelkitakarsuGümüşhane → Tokat
- Yeşilırmak'ın en uzun koludur. Kuzey Anadolu Fay Zonu boyunca uzanan Kelkit Vadisi'ni açmıştır.
- DicleakarsuDiyarbakır → Şırnak (sınır)
- Güneydoğu Toroslar'dan doğar, Diyarbakır'dan geçerek Irak'a girer ve Fırat'la birleşip Şattülarap'ı oluşturur. Türkiye'den çıkan, yani havzası ülke dışına taşan akarsulardandır.
- CeyhanakarsuKahramanmaraş → Adana
- Nurhak Dağları'ndan doğar, Çukurova'nın doğusunu sulayarak Akdeniz'e dökülür. Seyhan ile birlikte Çukurova Deltası'nı oluşturur.
- SeyhanakarsuSivas–Kayseri → Adana
- Zamantı ve Göksu kollarının birleşmesiyle oluşur, Çukurova'yı sulayarak Akdeniz'e dökülür. Seyhan Barajı Türkiye'nin ilk çok amaçlı barajlarındandır.
- GöksuakarsuKonya–Karaman → Mersin
- Toroslar'dan doğar, Silifke'de Akdeniz'e dökülür. Ağzındaki Göksu Deltası Ramsar alanıdır ve Selçuklu Sultanı I. Gıyaseddin Keyhüsrev döneminden beri bilinen tarihî geçit yollarındadır.
- ÇoruhakarsuErzurum → Artvin (sınır)
- Mescit Dağları'ndan doğar, derin vadiler içinde akarak Gürcistan üzerinden Karadeniz'e ulaşır. Eğimi yüksek olduğu için hidroelektrik potansiyeli çok fazladır; rafting için de bilinir.
- Çarşamba Çayı (Konya)akarsuKonya
- Beyşehir Gölü'nün fazla sularını taşıyarak Konya Ovası'nı sular ve denize ulaşamadan kaybolur — kapalı havzada akan akarsulara örnektir. (Samsun'daki Çarşamba ilçesiyle karıştırılmamalıdır.)
- PorsukakarsuKütahya → Eskişehir
- Sakarya'nın koludur. Eskişehir şehir merkezinden geçer ve kentin su kaynağıdır.
- GedizakarsuKütahya → İzmir
- Murat ve Şaphane dağlarından doğar, Manisa Ovası'nı sulayarak İzmir Körfezi'nin kuzeyinde Ege'ye dökülür. Alüvyonları İzmir Körfezi'ni daraltmaktadır.
- ÇekerekakarsuSivas → Amasya
- Yeşilırmak'ın kollarındandır; Yozgat ve Tokat üzerinden akar.
- FilyosakarsuÇankırı → Zonguldak
- Yenice (Filyos) Irmağı olarak da bilinir. Batı Karadeniz'de Zonguldak'ta denize dökülür.
- ArasakarsuErzurum → Iğdır (sınır)
- Bingöl Dağları'ndan doğar, Iğdır Ovası'nı sulayıp Türkiye–Ermenistan sınırını çizerek Hazar Denizi'ne yönelir. Kapalı havzaya (Hazar) dökülen akarsularımızdandır.
- DeliceakarsuSivas → Kırıkkale
- Kızılırmak'ın en büyük koludur. İç Anadolu'nun kurak platolarından geçer.
- AksuakarsuIsparta → Antalya
- Toroslar'dan doğar, Antalya Ovası'nı sulayarak Akdeniz'e dökülür. Karstik kaynaklarla beslenir.
- YeşilırmakakarsuSivas → Samsun
- Sivas'tan doğar; Samsun'da Çarşamba Deltası'nı oluşturur. Kelkit ve Çekerek başlıca kollarıdır. Deltası Türkiye'nin en verimli tarım alanlarındandır.
- TohmaakarsuSivas → Malatya
- Fırat'ın koludur. Malatya Ovası'nı sular.
- ErgeneakarsuKırklareli → Edirne
- Istranca (Yıldız) Dağları'ndan doğar, Trakya'yı boydan boya geçerek Meriç'e karışır. Türkiye'nin en fazla sanayi kirliliği taşıyan akarsularındandır.
- Küçük Menderesakarsuİzmir
- Bozdağlar'dan doğar, Selçuk yakınında Ege'ye dökülür. Taşıdığı alüvyonlar Efes Antik Kenti'nin limanını doldurmuş ve kenti denizden uzaklaştırmıştır.